Bir gün 24 saattir. Gün uzunlugu ise ortalama 9-17 saat arasi degismektedir. Sabah 10.00’da uyanan bir insan zaten o günden yaklasik olarak 4-5 saatini kaybetmistir. Günün geriye kalan zamanini ancak degerlendirebilir.
Dolayisiyla basarili bir insan, günlük mümkünse sabah erken saatlerde uyanmasi gerekir. Sabah erken uyandigi takdirde hem saglik açisindan çok verimli olur yani saglikli olur hem de erken kalktigindan dolayi beynin ve vücudun en zinde oldugu saatlerde uyandigindan dolayi erken saatle günü daha dolu geçirir. Bir güne sigdiracak is daha fazla olur ve bu süreçte daha saglikli bir sekilde gününü geçirmis olur. Böylece günlük islerinde yapacagi çalismalardan bazilari araya gitmemis olur.
Dolayisiyla basarili olmak için vakitli uyumak ve mutlaka erken uyanmak gerekmektedir. Ögleye kadar kisi uydugu takdirde en verimli olan zamanini dogal olarak kaybetmistir. Bununla birlikte ögleye kadar uyuyan insanin gün içerisinde de fazla uyumadan kaynakli esneme, çesitli beden problemleri, bas agrisi, bellek problemleri gibi sorunlar zamansiz ve dengesiz uyuyan insanlarda meydana gelebilmektedir. Yetersiz uyuyan insanlarda da benzer sorunlar söz konusu olabilmektedir.
Aksam 12.00’da en geç uyumak, sabah günes dogarken namaz vaktinde uyanmak ve günü dolu dolu geçirmek gerekmektedir. Burada uyku ve uyaniklik süreci özellikle insan vücudunu etkilediginden dolayi, fazla uyuma ya da az uyuma yani yetersiz uyuma problem teskil etmektedir. Dolayisiyla kisi yasina göre kaç saat uyumasi gerekiyorsa buna uygun yeterli göre uyumalidir. Yani 18-30 yasindaki bir genç için ortalama 6 saat uyku yeterli iken, 12 yasindaki bir çocuk için ortalama 8-9 saat uyku gerekebilir.
5 yasindaki bir çocuk 10-12 saat uyuyabilir. Fakat özellikle ergenlikten sonraki süreçte yas, uyku ve günün verimi açisindan uyku saati çok ciddi anlamda fark meydana getirmektedir. Yani uyku ne kadar dengeli ise beden o kadar saglikli; uyku ne kadar dengesiz ise beden o kadar sagliksiz olmaktadir. Bununla birlikte psikolojik anlamda da kisi eger uykusunu alabilmisse daha az öfkeli olur, daha az problem olusturur. Daha az psikolojik sorunlar söz konusu olur; daha sabirli olur, daha dinç olur. Günü daha iyi degerlendirebilir. Bütün bunlar uyku ve uyanma saatleri arasinda, uyku zamani açisindan önem teskil eder. Bu minvalde yapacagimiz her faaliyette basariya ulasmamiz için yasimiza göre uyumamiz gereken saatlerde uyumak, uyanmamiz gereken saatlerde uyanmak ile programli oldugunun bilincinde olmalidir. Mesela ögle arasi uykusu çok çok önemlidir.
Gelismis bazi ülkelerde ögle uykusu uyuyan isçilere çok daha fazla prim veriliyor, ek ödemeler yapiliyor. Çünkü gün içerisinde sabahtan ögleye kadar kisi çalistigi takdirde beden ve zihin belli oranda yorulur. Ögle uykusu 4 kat faydali oldugundan dolayi kisi uyudugu takdirde güne yeniden baslamis gibi ögleden sonraya uyanir ve hem zihinsel açidan hem de bedensel açidan çok daha verimli günü geçireceginden dolayi, daha verimli çalisacagindan dolayi elbette daha faydali olacaktir. Daha fazla is yapacaktir. Bu anlamda uyku her zaman yerine göre, zamanina göre ve yasina göre uyundugu takdirde, gerçekten ciddi anlamda fayda saglamis olur.
Bundan dolayi kesinlikle erken uyanmak, ögle arasi zamanimiz varsa biraz uyumak, sabah kerahat vakti ve aksam kerahat vaktinde günesten gelen gazlarin etkisi ile basta unutkanlik olmak üzere birçok hastaliga, rahatsizliga da sebep olabilmesi sebebiyle kerahat vakitlerinde uyumamak ve mümkün oldugu kadar geceyi de belli oranda uykuyla geçirmek, gün içerisindeki zamani verimli sekilde degerlendirme açisindan da yani günü degerlendirme açisindan da çok çok önemlidir. Sabah ve aksam kerahat vakitlerinde uyumamak ve ögle uykusunu (kaylule) uyumayi Efendimiz (ASM) tavsiye etmistir.
